Anasayfa Anasayfa

En iyi olma yarışı


Bingöl Göçmen

Bir sömürü sisteminde, sömürücünün emekçiden beklediği mükemmellik; sınırları belli olan bir mükemmellik değildir; benzerleri içinde en iyi olmaktır. Bu sert mükemmellik tanımı, emekçiyi ilgili olduğu kulvarda sürekli bir yarış stresi içinde tutar. Sömürücü tarafından tercih edilmeyi garanti altına almak; tüm benzerlerinden daha iyi olmak anlamındadır. Kendi benzerleri içinde en iyi olma zorunluluğu; dolayısıyla kendi benzerleriyle giriştiği en iyi olma mücadelesi, onun bütün zamanını alır. Ve emekçi, sömürücüden değil; en iyi olma konumunu kendi elinden alacak diğer emekçilerden korkar. Sömürücü, en iyi olanı ödüllendiren kişi rolündedir. En iyi olanı ödüllendirmek, Sezar’ın hakkını Sezar’a vermek, adalet hesaplarımıza uymaktadır. Ama bu ‘en iyi olma yarışı’ emekçileri bencilleştiren bir yarıştır. ‘İyi olan kazansın’ sözü; emekçinin acılarını, hayatını hesaba katmayan içeriğiyle sömürücü patentlidir.

En iyi olanı ödüllendiren, en iyi olan kazansın diyen, makul gibi görünen bu davranışları gösteren, bu sözleri söyleyen sömürücü; bu ‘en iyi olma yarışı’nın dışındadır. O, emekçileri belli bir konuda en iyi olmak için yarıştıran, yarışmaya zorlayan kişidir yalnızca. Emekçilerin tümü yarışmakta ve yalnızca bazı en iyileri kazanmakta iken, sömürücü bu eleme âdetiyle emek verimliliğini yükseltmekte; daha az insanla daha çok şeyler yapacağı bir kârlılığı sağlamaktadır.

Sömürücü, bu stresli yarışın nedenidir. Emekçilerin büyük bir çoğunluğunu yaşama olanaklarından uzak tutarken, onlara ‘kötü oldukları için’ kaybettiklerini düşündürtmektedir. Kendisi fazlasıyla bolluk içinde yaşayan sömürücü; bir eleme yoluyla, bir yarışla, bir ‘iyi olan kazansın’ la insanların insan gibi yaşama temel haklarını ‘belki ulaşabilecekleri’ zayıf bir ihtimale dönüştürmektedir.

Sömürü sisteminde yaşama işini iyi götürebilmek için cesaretin, gücün, güzelliğin, yakışıklılığın sağladığı olanaklara çoğu kez zekâyla ve bir mesleği olmakla ulaşılamaz.

Cesaret ve güç, bir sömürü sisteminde emekçiden uzak tutulan iki şeydir. Cesaretini ve gücünü kanıtlamak için çırpınan emekçiye sömürücünün oltaları uzanır ve ona cesur ve güçlü olduğunu kanıtlayacağı yaşantılar önerilir. Dolayısıyla emekçinin cesur ve güçlü olduğunu kanıtlama çabası da yine sömürücüye yarar. Onu çeşitli amaçları için çeşitli cephelere sürerken onun bu duygularından, bu kendini kanıtlama çabasından yararlanır. Nihayetinde, cesaret ve güç gösterme ihtiyacı da emekçinin hayatında büyük zararlara yol açar.

Sömürü sistemi, emekçinin her kusurunu ekmeğini keserek cezalandırdığı için; emekçiyi hiçbir kusur kaldırmayan bir titizlik, bir mükemmellik mücadelesi içine sokar.

Başarısızlığın asla kabul edilmediği sömürü sistemi içerisinde, buna denk düşen, emekçinin başarısızlığı asla kabul etmeyen ruh hali, onun başta kendisi olmak üzere tüm emekçilerle geçimsizlik içine girmesine neden olur. Onu, kendisi dâhil, herkesi aforoz etmeye götürür. Buradaki ’herkes’ kendisi dışındaki emekçilerdir. Yoksa her emekçi, patronlarının kusuruna sonsuz hoşgörülüdür; çünkü onlardaki kusur, nihayetinde onların patron olmalarına engel olamamış bir kusurdur. Hâlbuki emekçideki her kusur, yaşama işini iyi götürememe veya hiç götürememe anlamındadır ve asla kabul edilemez haldedir.

Emekçi, bir sömürü sisteminde insan gibi bir yaşamı hak edebilmek için; her konuda meziyetli, herkesten cesur ve herkesten güçlü olmalıdır.

Sömürücü, emekçiden beklentilerini daima emekçinin kendini geliştirmişlik düzeyinin çok üstünde tutar. Sömürü sisteminin emekçi üzerindeki bu hiçbir kusur kabul etmeyen mükemmellik zorlaması, emekçinin kendini küçük, değersiz, yetersiz görmesine neden olur. Emekçinin kendini küçük, değersiz, yetersiz görmesi; sömürüldüğünü anlamakta zorlandığı bir noktaya geriletir onu. Sömürücü için her şeyin sütliman olduğu bir noktaya… Sömürülen ama sömürüye karşı çıkmayan emekçilerden oluşan bir sömürü sistemine…

 

Bingöl Göçmen

530 okunma
1 Yıldız2 Yıldız3 Yıldız4 Yıldız5 Yıldız (5 oy, ortalama: 5,00 / 5)
Loading ... Loading ...

Yorum yapma kapalı.